Portal Orzeczeń Sądu Rejonowego w Gdyni

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 26 listopada 2024 r.

Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący: SSR Joanna Jank

Protokolant: starszy sekretarz sądowy Katarzyna Pietkiewicz

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2024 r. w G.

sprawy z powództwa J. P.

przeciwko D. P. i G. P.

przy udziale interwenienta ubocznego Gminy M. G.

o eksmisję

I. nakazuje pozwanym D. P. i G. P., aby opuścili, opróżnili i wydali powódce J. P. lokal mieszkalny nr (...) położony w G., przy ul. (...),

II. nakazuje pozwanej G. P., aby opuściła, opróżniła i wydała powódce J. P. lokal mieszkalny nr (...) położony w G., przy ul. (...),

III. orzeka, że pozwanym D. P. i G. P. przysługuje uprawnienie do lokalu socjalnego i wstrzymuje wykonanie eksmisji do czasu złożenia pozwanym oferty najmu lokalu socjalnego

IV. zasądza od pozwanego D. P. na rzecz powódki kwotę 400 zł (czterysta złotych z tytułu zwrotu kosztów postępowania), wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty

V. odstępuje od obciążania pozwanych kosztami interwencji ubocznej.

Sygnatura akt I C 80/24

Uzasadnienie wyroku z dnia 26 listopada 2024 roku

W sprawie o sygnaturze akt I C 80/24 powódka J. P. domagała się o nakazania pozwanej G. P. opróżnienia, opuszczenia i wydania jej lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w budynku przy ul. (...) w G. oraz lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w tym samym budynku.

W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że jest współwłaścicielem zabudowanej nieruchomości przy ul. (...) w G., a w budynku położonym na tej nieruchomości znajduje się lokal nr (...), który w 2003 roku zajęła bez tytułu prawnego E. K., wobec której orzeczono już eksmisję. W (...) urodziła się pozwana G. P., która także nie dysponuje skutecznym wobec powódki tytułem prawnym do lokalu. Pismem z dnia 30 grudnia 2022 roku pozwana została wezwana do dobrowolnego wydania lokalu, lecz nie opuściła go. Z uwagi na wątpliwości co do faktycznego miejsca zamieszkania małoletniej pozwanej powódka wniosła również o eksmisję pozwanej z lokalu nr (...), który zajmuje ojciec pozwanej D. P. jako najemca.

(pozew, k. 3-4, pismo powódki z dnia 4 kwietnia 2024r., k. 60-61, pismo powódki z dnia 7 października 2024r., k. 88-89)

Przedstawicielka ustawowa małoletniej pozwanej wniosła o oddalenie powództwa w całości. Uzasadniając swoje stanowisko procesowe zaprzeczyła, by samowolnie zajęła lokal nr (...), a także podniosła, że nie posiada innych mieszkań i nie stać jej na wynajem mieszkania na wolnym rynku. Wskazała także, że jej zarobki nie przekraczają najniższej krajowej. Nadto, rodzina pozwanej znajduje się na liście oczekujących na lokal socjalny.

(odpowiedź na pozew, k. 56-57)

Z kolei, w sprawie o sygnaturze akt I C 402/24 powódka domagała się nakazania pozwanemu D. P. opróżnienia, opuszczenia i wydania powódce lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w budynku przy ul. (...) w G..

W uzasadnieniu pozwu wskazała, że pozwany wstąpił w stosunek najmie z mocy prawa po śmierci matki, która była najemcą na podstawie decyzji administracyjnej. Pozwany nie uiszczał należnego czynszu w związku z czym został upomniany przez powódkę, a po bezskutecznym upływie terminu zakreślonego w upomnieniu umowa została mu wypowiedziana.

(pozew, k. 3-4 akt sprawy o sygnaturze I C 402/24)

Pozwany wniósł o przyznanie mu lokalu socjalnego w razie orzeczenia eksmisji. Jak wskazał, po objęciu nieruchomości przez obecnych właścicieli czynsz wzrósł nieadekwatnie do warunków mieszkaniowych. Lokale znajdują się w katastrofalnym stanie, nie były w nich przeprowadzane żadne remonty, okna są spróchniałe, z sufity leje się woda, a sam budynek grozi zawaleniem. Jak wskazał jego zarobki nie przekraczają najniższej krajowej i nie stać go na wynajem mieszkania na wolnym rynku.

(odpowiedź na pozew, k. 29-30 akt sprawy o sygnaturze I C 402/24)

W obu sprawach interwencję uboczną po stronie powodowej zgłosiła Gmina M. G., która wniosła o uwzględnienie powództw w przypadku ustalenia, że pozwani nie legitymują się tytułem prawnym do zajmowania spornego lokalu, a także o ustalenie, że pozwanym nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego.

(interwencja uboczna, k. 23-25v, interwencja uboczna, k. 36 akt sprawy o sygnaturze I C 402/24)

Postanowieniem z dnia 31 października 2024 roku obie sprawy zostały połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.

(postanowienie, k. 61 akt sprawy o sygnaturze I C 402/24)

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Powódka J. P. jest współwłaścicielką w udziale ½ części zabudowanej nieruchomości gruntowej położonej w G. przy ulicy (...), dla której Sąd Rejonowy w Gdyni prowadzi księgę wieczystą nr (...).

(dowód: wydruk aktualnej treści księgi wieczystej nr (...), k. 5)

Pozwany D. P. był najemcą lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w budynku znajdującym się na ww. nieruchomości. W 2022 roku czynsz najmu wynosił 666,45 zł.

(dowód: wypowiedzenie wysokości czynszu, k. 47 wraz z dowodem nadania, k. 48)

Pismem z dnia 25 października 2023 roku powódka wezwała pozwanego do zapłaty zaległego czynszu w wysokości 3.998,70 zł za okres od maja do października 2023 roku wraz z odsetkami ustawowymi za zwłokę w dodatkowym terminie miesięcznym od dnia doręczenia tego wezwania pod rygorem wypowiedzenia umowy najmu. Przedmiotowe wezwanie zostało pozwanemu doręczone w dniu 31 października 2023 roku.

(dowód: upomnienie z dnia 25 października 2023r., k. 7 wraz z dowodem nadania, k. 8 i dowodem doręczenia, k. 10)

Po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu, pismem z dnia 11 stycznia 2024 roku powódka wypowiedziała pozwanemu umowę najmu na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego z uwagi na zaległości czynszowe za trzy pełne okresy płatności.

(dowód: wypowiedzenie, k. 8 wraz z dowodem nadania, k. 11)

Pozwany D. P. jest zatrudniony jako piekarz za wynagrodzeniem w wysokości 3.600 zł netto, nadto uzyskuje alimenty na córkę w kwocie 500 zł oraz świadczenie 800+. Pozwany jest zdrowy, nie legitymuje się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej. Pozwany nie posiada prawa do żadnej innej nieruchomości.

(dowód: informacja PUP, k. 24, informacja MOPS, k. 25, przesłuchanie pozwanego D. P., płyta CD k. 62)

Małoletnia G. P. (ur. (...)) jest córką D. P. i B. K. zamieszkującej w sąsiednim lokalu nr (...). W lokalu nr (...) małoletnia ma urządzony własny pokój, w którym znajduje się jej łóżko, biurko, komputer i większość rzeczy. W lokalu nr (...) małoletnia ma kanapę oraz szafki z ubraniami w pomieszczeniu wydzielonym z kuchni. Jest zameldowana pod adresem Akacjowa 18/4.

Matka pozwanej B. K. pracuje za wynagrodzeniem w wysokości 3.400 zł netto. W lokalu nr (...) zamieszkuje wraz z dwojgiem dorosłych dzieci, które same się utrzymują. Większość kosztów utrzymania córki ponosi D. P.. B. K., poza alimentami, częstuje córkę obiadami, czy daje drobne kwoty np. na zakup odzieży. Małoletnia jest zdrowa i nie posiada orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.

(dowód: przesłuchanie pozwanego D. P., płyta CD k. 62, 85, przesłuchanie przedstawiciela ustawowego małoletniej pozwanej B. K., płyta CD k. 85, wyrok Sądu Rejonowego w Gdyni z dnia 14 lipca 2021r., k. 28-29)

B. K. nie posiada tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego nr (...). Prawomocnym wyrokiem z dnia 30 lipca 2003 roku Sąd Rejonowy w Gdyni nakazał jej opuszczenie, opróżnienie i wydanie właścicielom tego lokalu.

(dowód: wyrok Sądu Rejonowego w Gdyni z dnia 30 lipca 2003r., k. 6)

Pismem z dnia 30 grudnia 2022 roku powódka bezskutecznie wezwała m.in. B. K. i G. P. do opuszczenia i wydania jej ww. lokalu mieszkalnego nr (...).

(dowód: wezwanie z dnia 30 grudnia 2022r., k. 7)

Sąd zważył, co następuje:

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów, a także dowodu z przesłuchania pozwanego D. P. oraz przedstawicielki ustawowej małoletniej pozwanej B. K..

W ocenie Sądu nie ma podstaw do kwestionowania wiarygodności i mocy dowodowej wskazanych w ustaleniach stanu faktycznego dowodów z dokumentów prywatnych. Po pierwsze, powołane w ustaleniach stanu faktycznego dokumenty zostały podpisane, co w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości umożliwia ustalenie osoby ich wystawcy. Po wtóre, zgodnie z treścią art. 245 k.p.c. dokumenty będące dokumentami prywatnymi jak np. wezwania czy wypowiedzenie umowy najmu korzystają z domniemania autentyczności oraz domniemania pochodzenia oświadczeń zawartych w tych dokumentach od ich wystawców, co nie było w toku niniejszego postępowania kwestionowane. Podobnie, w toku niniejszego postępowania nie wzruszono w trybie art. 252 k.p.c. domniemań autentyczności oraz zgodności z prawdą przysługujących dokumentom urzędowym.

Jeśli natomiast chodzi o ocenę osobowego materiału dowodowego, to za wiarygodne należało uznać zeznania pozwanego D. P. oraz przedstawicielki ustawowej małoletniej pozwanej B. K. odnośnie zamieszkiwania małoletniej pozwanej w lokalach nr (...), a także sytuacji majątkowej i rodzinnej pozwanych. W ocenie Sądu zeznania te były szczere, wewnętrznie spójne, a także nie budziły wątpliwości w świetle zasad doświadczenia życiowego.

Podstawę prawną roszczenia powódki o wydanie przedmiotowego lokalu stanowi przepis art. 222 § 1 k.c., zgodnie z którym właściciel może żądać od osoby, która włada jego rzeczą, aby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela prawo do władania rzeczą. W świetle powołanego przepisu przesłankami roszczenia windykacyjnego są:

1)własność podmiotu podnoszącego roszczenie;

2)faktyczne władanie rzeczą przez podmiot, przeciwko któremu kierowane jest roszczenie;

3)brak skutecznego względem właściciela uprawnienia do władania rzeczą, które przysługiwałoby osobie, która rzeczą faktycznie włada (por. M. Gutowski (red.) Kodeks cywilny. Tom I. Komentarz. Art. 1-449 ¹¹ , wyd. 1, 2016).

Przechodząc do oceny powództwa pod kątem wymienionych powyżej przesłanek należy wskazać, że w niniejszej sprawie nie ulegało wątpliwości, że powódka J. P. jest współwłaścicielką nieruchomości gruntowej położonej w G. przy ulicy (...), na której znajdują się oba niewyodrębnione lokale mieszkalne nr (...). Okoliczność ta nie była kwestionowana przez stronę pozwaną, a nadto wynika z wpisu w dziale II. księgi wieczystej nr (...). Podkreślić przy tym należy, iż wytoczenie powództwa windykacyjnego stanowi czynność zachowawczą w rozumieniu art. 209 k.c. (zob. uchwała SN(7) z 15 września 1960 r., I CO 16/60, L.) i tym samym nie wymaga pełnej reprezentacji współwłaścicieli po stronie powodowej.

Nadto, nie ulegało wątpliwości – w świetle zeznań pozwanego oraz przedstawicielki ustawowej małoletniej pozwanej – że D. P. pozostaje we faktycznym władaniu lokalu nr (...), zaś małoletnia korzysta z obu spornych lokali. W lokalu nr (...) małoletnia ma własny pokój, w którym znajduje się jej łóżko, biurko, komputer i większość rzeczy, z kolei w lokalu nr (...) ma urządzone miejsce do odpoczynku w pomieszczeniu wydzielonym z kuchni i tam też znajduje się część jej rzeczy osobistych. Ten drugi lokal zajmowany jest przez matkę pozwanej i jej przyrodnie rodzeństwo.

W dalszej kolejności należało rozważyć, czy pozwanym przysługuje skuteczny względem właściciela lokalu tytuł prawny. Dla rozstrzygnięcia tej kwestii konieczne było odwołanie się do przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego (tekst jednolity Dz.U. z 2023 r. poz. 725), które regulują m.in. zasady nawiązania i rozwiązania stosunku najmu lokali mieszkalnych. Na wstępie, zauważyć należy, iż pomiędzy stronami bezsporne było, że D. P. był najemcą lokalu nr (...) z mocy prawa na skutek wstąpienia w stosunek najmu po śmierci matki. Oznacza to, że pozwany był stroną odpłatnego stosunku prawnego. Zgodnie z treścią art. 11 ust. 1 powołanej powyżej ustawy jeżeli lokator jest uprawniony do odpłatnego używania lokalu, wypowiedzenie przez właściciela stosunku prawnego może nastąpić tylko z przyczyn określonych w ust. 2-5, art. 21 ust. 4-4b i 5 oraz art. 21a. Wypowiedzenie powinno być pod rygorem nieważności dokonane na piśmie oraz określać przyczynę wypowiedzenia. Zgodnie z przepisem art. 11 ust. 2 pkt. 2 ww. ustawy nie później niż na miesiąc naprzód, na koniec miesiąca kalendarzowego, właściciel może wypowiedzieć stosunek prawny, jeżeli lokator jest w zwłoce z zapłatą czynszu, innych opłat za używanie lokalu lub opłat niezależnych od właściciela pobieranych przez właściciela tylko w przypadkach, gdy lokator nie ma zawartej umowy bezpośrednio z dostawcą mediów lub dostawcą usług, co najmniej za trzy pełne okresy płatności pomimo uprzedzenia go na piśmie o zamiarze wypowiedzenia stosunku prawnego i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu do zapłaty zaległych i bieżących należności. W świetle przedłożonych przez stronę powodową dokumentów uznać należało, iż wszystkie przesłanki, o jakich mowa w art. 11 ust. 2 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, zostały spełnione. Przede wszystkim nie było sporu co do tego, że pozwany posiadał zaległości w zapłacie czynszu w wysokości przekraczającej należności za trzy pełne okresy płatności. Jak wynika z przedłożonych dokumentów od 2022 roku wysokość czynszu wynosiła 666,45 zł miesięcznie, natomiast w dacie wysłania upomnienia, tj. w dniu 25 października 2023 roku zaległość pozwanego wynosiła już 3.998,70 zł. Zgodnie z powołaną powyżej procedurą, pismem z dnia 25 października 2023 roku powódka wezwała najemcę do zapłaty zaległości w terminie miesiąca pod rygorem rozwiązania umowy najmu. Wezwanie zostało pozwanemu doręczone w dniu 31 października 2023 roku. Wobec bezskuteczności tegoż wezwania, pismem z dnia 11 stycznia 2024 roku. powódka wypowiedziała umowę najmu lokalu mieszkalnego nr (...) jako przyczynę wypowiedzenia wskazując zaległości w zapłacie czynszu w wysokości przekraczającej trzy pełne okresy płatności. Z upływem miesięcznego terminu wypowiedzenia doszło do rozwiązania umowy najmu. Z tą datą wygasło także uprawnienie małoletniej pozwanej do zajmowania lokalu nr (...) wywodzone z przepisów prawa rodzinnego. Bez wątpienia zatem, powódka wykazała, iż dokonała wypowiedzenia stosunku najmu z zachowaniem rygorów, o których mowa w art. 11 pkt. 2 ust. 2 wskazanej wyżej ustawy, co w konsekwencji pobawiło pozwanych tytułu prawnego do zajmowania lokalu nr (...) i zrodziło po stronie powodowej skuteczne roszczenie windykacyjne.

Jeśli natomiast chodzi o roszczenie o wydanie lokalu mieszkalnego nr (...), to należy zauważyć, iż już w dacie urodzenia się pozwanej lokal ten był zajmowany przez jej matkę bez tytułu prawnego. O eksmisji B. K. Sąd Rejonowy w Gdyni orzekł prawomocnym wyrokiem z dnia 30 lipca 2003 roku. Pozwana natomiast urodziła się w (...) roku. Tym samym małoletnia pozwana nie mogła ona czerpać tytułu prawnego w sposób pochodny od B. K., skoro ta w dacie narodzin córki już go nie posiadała. W tym stanie rzeczy powództwo windykacyjne wobec G. P. w zakresie żądania wydania lokalu mieszkalnego nr (...) również podlegało uwzględnieniu.

W świetle zebranego materiału dowodowego nie sposób uznać, by zgłoszone przez powódkę roszczenie windykacyjne w stosunku do D. P. i małoletniej G. P. stanowiło nadużycie prawa. W orzecznictwie Sądu Najwyższego za utrwalony można uznać obecnie pogląd, zgodnie z którym możliwość nieuwzględnienia roszczenia windykacyjnego na podstawie art. 5 k.c. może mieć miejsce tylko w sytuacjach wyjątkowych. Oddalenie powództwa na podstawie art. 5 k.c. oznacza bowiem pozbawienie właściciela ochrony przysługującego mu prawa własności, którego ochrona jest zasadą konstytucyjną (zob.: orzeczenie SN z dnia 22 listopada 1994r. II CRN 127/94 niepublikowany; wyrok SN z dnia 27 stycznia 1999r. II CKN 151/98, wyrok SN z dnia 22 marca 2000r. I CKN 440/98). Sąd Najwyższy trafnie stwierdził w orzeczeniu z dnia 25 maja 1973r. III CRN 86/73, że zasady współżycia społecznego chronią wprawdzie przed nadużyciem prawa, ale nie mogą tego prawa w ogóle unicestwić. W szczególności przy żądaniu eksmisji mogą one jedynie powodować odroczenie eksmisji, a nie pozbawienie uprawnionego jego prawa podmiotowego w zupełności. W ocenie Sądu sytuacja życiowa pozwanych nie może zostać uznana za szczególnie wyjątkową w stopniu uzasadniającym unicestwienie uprawnienia właściciela do żądania wydania nieruchomości. Podkreślić bowiem należy, iż pozwani są zdrowi, sprawni fizycznie i umysłowo, nie wymagają stałej opieki osób trzecich, funkcjonują samodzielnie w życiu codziennym. Tym samym żądanie nie jawi się jako sprzeczne ze względami słuszności. W konsekwencji, wobec braku skutecznego wobec powódki tytułu prawnego, Sąd na podstawie art. 222 § 1 k.c. uwzględnił żądania eksmisji w obu połączonych do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawach, o czym orzekł w punktach I. i II. sentencji wyroku.

Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 14 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego, Sąd zobowiązany był z urzędu badać przesłanki w zakresie orzeczenia o uprawnieniu do lokalu socjalnego wobec osób których dotyczy nakaz opróżnienia lokalu. Podkreślić należy, iż przepis art. 14 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego ma zastosowanie w sprawach o opróżnienie lokalu przeciwko osobom, które były lokatorami w rozumieniu ustawy (zob. uchwała SN z dnia 15 listopada 2001r., III CZP 66/01, L.). Podkreślić bowiem należy, iż osoby stale zamieszkujące w lokalu wraz z lokatorem i wywodzące od niego swój tytuł do zamieszkiwania w nim również są lokatorami w rozumieniu ustawy o ochronie praw lokatorów (zob. uzasadnienie uchwał SN z 27 czerwca 2001r., III CZP 28/01, OSNC 2002, Nr 2, poz. 17 oraz III CZP 35/01, OSNC 2001, Nr 12, poz. 173). Korzystanie z lokalu przez domowników osoby używającej lokalu na podstawie tytułu prawnego (np. najemcy), jak również przez inne osoby, którym uprawniony zezwolił na używanie lokalu, nie jest względem właściciela bezprawne i wykonywane bez tytułu prawnego, choć nie łączy ich z właścicielem stosunek najmu, użyczenia, użytkowania czy inny stosunek prawny. Tytuł tych osób do korzystania z lokalu wypływa z prawa i woli uprawnionego ("głównego") lokatora i jest skuteczny wobec właściciela. Jest to uprawnienie pochodne wobec prawa "głównego" lokatora, powstające i gasnące razem z nim (zob. uchwała SN (7) z 6 kwietnia 1970 r., III CZP 61/69, OSNCP 1971, Nr 7–8, poz. 118, a także uchwała SN z 4 października 2002 r., III CZP 60/02, OSNC 2003, Nr 9, poz. 118). Jak wskazuje się w doktrynie lokatorami są osoby, które z woli lokatora używają lokalu w celu zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych, w szczególności krewni, powinowaci, osoby pozostające faktycznie we wspólnym pożyciu z lokatorem, względem których na lokatorze nie ciąży obowiązek alimentacyjny, niezależnie od tego, czy lokator dostarcza im dobrowolnie środków utrzymania. Mogą to być także osoby pełnoletnie i samodzielnie utrzymujące się (np. dorosłe dzieci). W orzecznictwie wskazuje się niekiedy, że stosunek między lokatorem a wymienionymi osobami jest zbliżony do użyczenia (uchwała SN (7) z 6 kwietnia 1970 r., III CZP 61/69, OSNCP 1971, Nr 7–8, poz. 118) (por. K. Osajda (red. serii), B. Lackoroński (red. tomu), Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Komentarz. Wyd. 11, Warszawa 2023). Nie ulega wątpliwości, że D. P. jako były najemca posiadał status byłego lokatora. W świetle powołanego orzecznictwa taki status należało również przyznać małoletniej pozwanej, która swój tytuł prawny do zamieszkiwania w lokalu, wywodziła od najemcy (tj. od ojca).

Podkreślić należy, iż w sytuacji pozwanych nie znajduje zastosowania art. 14 ust. 4 powołanej ustawy o ochronie praw lokatorów przewidujący obligatoryjne przesłanki uprawniające do uzyskania prawa do lokalu socjalnego. W myśl bowiem art. 14 ust. 7 ustawy przepisu ust. 4 nie stosuje się do osób, które utraciły tytuł prawny do lokalu niewchodzącego w skład publicznego zasobu mieszkaniowego, z wyjątkiem osób, które były uprawnione do używania lokalu na podstawie stosunku prawnego nawiązanego ze spółdzielnią mieszkaniową albo z społeczną inicjatywą mieszkaniową. Tym samym o uprawnieniu pozwanych do lokalu socjalnego rozstrzygnąć w oparciu o przepis art. 14 ust. 3, zgodnie z którym sąd, badając z urzędu, czy zachodzą przesłanki zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu, orzeka o uprawnieniu osób, o których mowa w ust. 1, biorąc pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania przez nie z lokalu oraz ich szczególną sytuację materialną i rodzinną.

Rozpatrując sytuację pozwanych Sąd uznał, że ich sytuacja materialna i rodzinna uzasadnia przyznanie im prawa do lokalu socjalnego na podstawie art. 14 ust 3 ust. o ochronie praw lokatorów. Zważyć bowiem należy, iż G. P. jest osobą małoletnią, aktualnie pozostaje uczennicą technikum gastronomicznego i jest na wyłącznym utrzymaniu rodziców. D. P. realizuje obowiązki wychowawcze w sposób sumienny, w miarę swoich możliwości stara się, by niczego córce nie brakowało. Sąd wziął również pod uwagę sytuację materialną pozwanych. Jak wynika z osobowego materiału dowodowego pozwani utrzymują się z wynagrodzenia za pracę uzyskiwanego przez pozwanego w kwocie 3.600 zł netto, świadczenia 800+ i alimentów. W ocenie Sądu taki dochód, po pokryciu wszystkich wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem (opłaty za media, zakup żywności, środków czystości, niezbędnej odzieży czy obuwia), a także pokryciu wydatków związanych z edukacją i potrzebami córki nie pozwoli pozwanym na wynajęcie lokalu na wolnym rynku. Z uwagi na fakt, że pozwaną jest dorastająca córka, która potrzebuje prywatności i intymności, pozwani musieliby wynająć lokal dwupokojowy. Mając na względzie stale rosnące koszty najmu na rynku, pozwani musieli by wyłożyć na wynajęcie lokalu na terenie G. kwotę w okolicach 2.000 zł. Z okoliczności sprawy nie wynika również, aby pozwani korzystali z lokalu w sposób nieprawidłowy, z uszczerbkiem dla jego substancji, bądź swoim zachowaniem wykraczali przeciwko porządkowi domowemu. Jednocześnie należy zauważyć, że pozwani nie posiadają prawa do zamieszkiwania w innym lokalu.

Wobec powyższego, skoro pozwani spełniają przesłanki o jakich mowa w art. 14 ust. 3 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, to Sąd zobowiązany był do ustalenia im uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego, zaś na podstawie art. 14 ust. 6 wyżej cytowanej ustawy, Sąd nakazał wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu do czasu złożenia pozwanym przez Gminę M. G. oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego.

Podkreślić należy, iż w wyroku eksmisyjnym Sąd nie orzeka o właściwościach użytkowych czy technicznych lokalu socjalnego, jaki ma zostać przyznany osobom uprawnionym. Kwestię warunków, jakim ma odpowiadać lokal socjalny, w tym powierzchnię użytkową przypadającą na osobę uprawnioną, określają odrębne przepisy, które gmina jest zobowiązana uwzględnić i zastosować na etapie wykonania obowiązku nałożonego na nią wyrokiem eksmisyjnym.

O kosztach procesu Sąd orzekł na mocy art. 98 k.p.c. i zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy zasądził od D. P., który jako pozwany uległ w sprawie I C 402/24, a jako przedstawiciel ustawowy małoletniej G. P. także w sprawie I C 80/24 na rzecz powódki kwotę 400 zł, na którą składa się opłata sądowa od pozwu (2 x 200 zł). Na podstawie art. 98 § 1 ¹ k.p.c. od zasądzonej kwoty tytułem kosztów procesu Sąd zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Natomiast, Sąd nie obciążał pozwanych kosztami procesu w stosunku do interwenienta ubocznego. Stosownie do treści art. 107 zdanie 3 k.p.c. sąd może przyznać interwenientowi koszty interwencji od przeciwnika obowiązanego do zwrotu kosztów. Wskazuje na to, że nie obliguje on do zasądzenia kosztów w każdym przypadku, w którym istnieją podstawy do obciążenia kosztami przeciwnika. W takiej sytuacji zasadne jest odwołanie się przez sąd do ogólniejszych kryteriów w postaci potrzeby rzeczywistej obrony interesów interwenienta ubocznego w określonych okolicznościach rozpoznawanej sprawy (vide: postanowienie SN z 23 lutego 2012 r., V CZ 141/11, Biuletyn SN – Izba Cywilna 2013 nr 6). W niniejszej sprawie Sąd uznał, że interwenient w żaden sposób nie przyczynił się do rozstrzygnięcia sprawy, a jedynie ograniczył się do szablonowego przedstawienia swojego stanowiska. Nie istnieje racjonalne uzasadnienie dla przyznania interwenientowi zwrotu kosztów procesu skoro korzystałby on de facto z pracy i kosztów poniesionych przez stronę powodową, do której przystąpił.